Daga Bożek

All articles by Daga Bożek

 

Tryb warunkowy w języku rosyjskim

Trybu warunkowego (условное наклонение) lub inaczej przypuszczającego (сослагательное наклонение) używamy, kiedy chcemy wyrazić, że coś jest możliwe do wykonania. Zobaczmy, z jakich konstrukcji w języku rosyjskim możemy skorzystać w takim przypadku.

 

Typowe pomyłki w języku rosyjskim

Każdy, kto rozpoczyna naukę języka rosyjskiego lub wraca do takowej po długiej przerwie, musi stawić im czoła. Wkradają się niepostrzeżenie, a jak się ich w porę nie wypleni, to lubią wracać. O czym mowa? O rosyjskich słówkach, które lubią namieszać.

 

Rosyjskie partykuły разве i неужели

Jeśli chcemy wyrazić wątpliwość czy komuś nie dowierzamy, tytułowe partykuły pytajne są jak znalazł. Możemy je tłumaczyć jako czyżby, czyżby naprawdę, serio.

 

#6 Polski vs. rosyjski – śmiesznostki i kontrowersje

Dzisiaj piątek, a więc pora idealna na dawkę językowego humoru. I wiedzy przy okazji.

 

Odmiana rosyjskich nazwisk

Odmiana nazwisk w języku rosyjskim wzbudza chyba tyle samo kontrowersji, co w języku polskim. Tymczasem w obu językach obowiązuje ta sama zasada – nazwiska się odmienia, ponieważ są to takie same słowa jak pozostałe w danym języku.

 

Parę słów o bieżącej sytuacji

Ataku Rosji na Ukrainę 24 lutego 2022 chyba mało kto się spodziewał. To wydarzenie pozostawiło nas zupełnie bezradnych wobec sytuacji, która, wydawałoby się, w XXI wieku po wielu podobnych doświadczeniach historycznych nie powinna mieć miejsca.

 

„Słowa na słowa” – polsko-rosyjska szkoła przekładu

Jakiś czas temu obiecałam Wam wpis o szkole dla tłumaczy literatury rosyjskiej, do której udało mi się zakwalifikować. To piąta edycja bardzo ciekawej inicjatywy „Słowa na słowa”, którą co roku organizuje Centrum Polsko-Rosyjskiego Dialogu i Porozumienia w Warszawie.

 

„Tylko” po rosyjsku

Rosyjskie „только” jest bardzo pojemny słowem – w języku polskim możemy je zastąpić kilkoma wyrazami w zależności od kontekstu. Lubi płatać figle Polakom uczącym się języka rosyjskiego, którym jednoznacznie kojarzy się ze słowem „tylko”.

 

Przymiotniki dzierżawcze w języku rosyjskim

Podejrzewam, że słowo „dzierżawczy” bardziej się nam może kojarzyć z zaimkami (mój, twój, nasz etc.). Nic dziwnego – przymiotniki dzierżawcze w języku polskim są bardzo rzadko stosowane w przeciwieństwie do rosyjskich, które mają się dość dobrze.

 

Rosyjskie słówka związane z pandemią

Pandemia zmieniła nie tylko nasze życie pod względem politycznym, gospodarczym i społecznym. Wpłynęła również na język, jakim się posługujemy – zwłaszcza w warstwie leksykalnej pojawiło się sporo nowych słów i zwrotów, również tych o silnym nacechowaniu emocjonalnym.

 

Podsumowanie roku 2021

Witaj, nowy roku! Stary roku – dziękuję za to, co się udało i co zupełnie nie wyszło, bo każde doświadczenie było równie cenne. A Was zapraszam do lektury tradycyjnego już podsumowania i jestem wdzięczna, że kolejny rok czytacie mój blog, który w 2021 obchodził swoje dziesięciolecie.

 

Dziadek Mróz

W Polsce Święty Mikołaj zazwyczaj przynosi prezenty 6 grudnia (choć zarówno ta data, jak i imię obdarowującego zależy od regionu). Natomiast w Rosji grzeczne dzieci muszą być bardziej cierpliwe, ponieważ na podarunki mogą liczyć dopiero 1 stycznia.

 

Rosyjskie świąteczne piosenki

W grudniu już mocno czuć świąteczną atmosferę, więc czas najwyższy na wpis poświęcony rosyjskim piosenkom i pieśniom, jakie śpiewa się w tym czasie.

 

10 urodziny bloga!

Dziś mija dziesięć lat odkąd powstał blog dagatlumaczy.pl! To kawał czasu… Jestem dumna z tego, ile w tym czasie udało mi się zrobić i mam nadzieję, że kolejne lata jeszcze przede mną.

 

#5 Polski vs. rosyjski – śmiesznostki i kontrowersje

Dawno się nie śmialiśmy z polsko-rosyjskich językowych anegdotek, więc najwyższy czas to uzupełnić! Zapraszam po dawkę dobrego humoru i z zachętą dorzucenia również czegoś od siebie.

 

Dobre praktyki – jak przygotować pliki z tłumaczeniem?

Dzisiaj tekst zupełnie z innej beczki – postanowiłam podzielić się kilkoma moimi spostrzeżeniami dotyczącymi przygotowania plików z gotowym tłumaczeniem, które odsyłamy do klienta. Jestem też ciekawa, co Wy o tym sądzicie.

 

#12 Słowniczek tematyczny – językoznawstwo

14 października obchodziliśmy Dzień Edukacji Narodowej. To dobry moment, żeby przypomnieć sobie lub się nauczyć kilku słówek związanych z językiem, którym się posługujemy.

 

„Dlaczego” i „po co” w języku rosyjskim

Tak sobie czasem myślę, że bardzo lubię podobieństwo między polskim i rosyjskim. Dzięki temu wiele zjawisk językowych jest dość intuicyjnych. Nie inaczej jest ze słówkami почему (dlaczego) i зачем (po co).

 

Uczenie języków obcych online cz. 2

Ostatnio wzięło mnie na wspominki i odkopałam wpis z 2018 roku, w którym opisałam plusy i minusy nauczania online języków obcych oraz swoje doświadczenie w tym zakresie. Sami przyznacie, że od tamtego czasu w tym temacie trochę się wydarzyło.

 

Jak wrócić do nauki rosyjskiego po dłuższej przerwie?

To jedno z pytań, jakie czasem od Was słyszę. Kolejne dotyczy materiałów, które mogą być w takim powrocie pomocne.

 

Konfitura ze… skórek arbuza

Od razu Was uspokajam – blog nie zamieni się w kulinarny, nadal będziecie mogli czytać tutaj wpisy poświęcone językowi rosyjskiemu. Ale że tytułowy przepis wzbudził na mojej stronie na Facebooku duże zainteresowanie, a pochodzi z kuchni rosyjskiej, grzechem by było się nim nie podzielić z szerszym audytorium.

 

Podobne słowa w języku rosyjskim

Ile z nimi jest problemu! A o czym mowa? O słowach w języku rosyjskim, które podstępnie brzmią podobnie, ale… znaczą zupełnie co innego.

 

#4 Polski vs. rosyjski – śmiesznostki i kontrowersje

Witajcie w kolejnym odcinku zabawnych polsko-rosyjskich smaczków językowych! Co tym razem? Coś dla miłośników kawy i anegdota dla tych, którzy lubią rozmawiać o chorobach.

 

Carska konfitura z agrestu

Jeszcze na placu czy bazarze można kupić owoce agrestu. A jeśli macie pod ręką drzewo wiśni i w dodatku lubicie robić przetwory, polecam przepis rodem z kuchni rosyjskiej na carską konfiturę.

 

#11 Słowniczek tematyczny – wspinaczka

Nadszedł czas, żeby znów uzupełnić zasób słownictwa o kilka nowych terminów. Tym razem, dzięki sugestii jednej z Czytelniczek mojego bloga, wybór padł na wspinaczkę.

 

Dlaczego w wakacje nie chce nam się uczyć rosyjskiego?

Dzisiaj mam dla Was taki typowo wakacyjny wpis, żeby nie napisać „idealny na sezon ogórkowy” – dlaczego, kiedy przychodzi lato, mało komu (chapeau bas przed tymi, którzy się nie poddają) chce się uczyć rosyjskiego? Oczywiście dotyczy to też innych języków obcych.

 

Słowik, wróbel i mrówka po rosyjsku

Zaczyna się jak bajka o trzech leśnych przyjaciołach, prawda? Jeśli dodamy do tego jakąś ciekawą historię, z pewnością uda nam się zapamiętać, że te rzeczowniki rodzaju męskiego mają jeden (i niestety sprawiający nieco trudności) typ odmiany przez przypadki.

 

Dawaj, dawaj!

Давай lub давайте – czasownik „dawać” w trybie rozkazującym w liczbie pojedynczej i mnogiej, który w języku rosyjskim słyszy się dosyć często. My Polacy dość intuicyjnie i poprawnie go rozumiemy, choć nie zawsze mamy pomysł, jak zgrabnie go wyrazić.

 

O języku polskim po… rosyjsku

Kiedy uczę Polaków rosyjskiego, lubię podkreślać, że ten język i polski mają ze sobą wiele wspólnego. Szukanie analogii zdecydowanie ułatwia naukę (no chyba że kogoś na dzień dobry odstraszy egzotyczny alfabet).

 

Formy bezosobowe w języku rosyjskim

Czyli dość wygodna struktura, jeśli chcemy, żeby coś zostało zrobione, a niekoniecznie sami się do tego palimy. To oczywiście żartobliwe podejście do tematu, bo tego typu formy stosujemy w różnych sytuacjach. I są bardzo przydatne.

 

#10 Słowniczek tematyczny – Wielkanoc

Wielkanoc tuż-tuż! Z tej okazji mam dla Was trochę słówek i zwrotów związanych z tym świętem.

 

5 sposobów na naukę rosyjskich słówek

Dzisiaj trochę lajfhaków z życia wziętych, w jaki sposób można pomóc sobie w nauce rosyjskiego. I, mało tego, jeszcze się zdziwić, że się tak dużo umie i pamięta!

 

Rosyjskie święta w marcu

Przeglądając po raz nie wiadomo który kalendarz, gdzie, jak doskonale wiecie, jest sporo różnych momentów do celebrowania, postanowiłam zrobić dla swoich uczniów podobną grafikę na kolejny miesiąc – marzec. Z Wami też chętnie się dzielę, więc bierzcie i korzystajcie.

 

#3 Polski vs. rosyjski – śmiesznostki i kontrowersje

Witajcie w kolejnym odcinku polsko-rosyjskich śmiesznostek. Życie podrzuca ich tyle, że żal się nie podzielić. Zapraszam do lektury!

 

Przysłówki w języku rosyjskim

Ta część mowy, a przynajmniej jej wybrane przykłady, nieustannie mnie radują, więc postanowiłam poświęcić im osobny wpis. A zwłaszcza tej grupie, która po zestawieniu z polskimi odpowiednikami, wyraźnie się różni pod pewnym względem.

 

Podsumowanie roku 2020

I kolejny rok za nami, więc czas na tradycyjne już podsumowanie na łamach mojego bloga. Miłej lektury!

 

Co Rosjanie oglądają z okazji Nowego Roku?

Od lat nie oglądam telewizji, wiedzę czerpię z książek, internetu i od mądrych ludzi, ale kiedy kolega zapytał mnie „czy Rosjanie w okresie świątecznym też oglądają Kevina?”, postanowiłam pogrzebać w pamięci, chwycić byka za rogi i… stworzyć ten wpis.

 

Humor podręczników do języka rosyjskiego

No nie mogłam odmówić sobie tej przyjemności, żeby napisać ten tekst. Zresztą – któż nie chciałby poczytać, jakie śmiesznostki można znaleźć w podręcznikach między kolejnymi punktami mądrych ćwiczeń z gramatyki?

 

Polsko-rosyjskie pary czasowników, które sprowadzają na manowce

Oj, i to bardzo! I rzecz wcale nie w tym, że te czasowniki naturalnie są ze sobą powiązane. To nasz mózg podczas uczenia się w rozpaczliwym poszukiwaniu analogii tworzy czasem pary, które wcale nam nie pomagają w zapamiętywaniu.

 

Kupić i kupować po rosyjsku

Z obserwacji wynika, że te czasowniki nam się mylą. Dlaczego? Bo są podobne – i w polskim, i w rosyjskim.

 

#2 Polski vs. rosyjski – śmiesznostki i kontrowersje

Lista językowych apetyczności się zbiera, z zajęć na zajęcia przybywa smaków i historii 🙂 Przed Wami kolejna seria polsko-rosyjskich ciekawostek!

 

Nieoczywiste materiały do nauki języka rosyjskiego

Ten wpis pewnie dla części z Was wcale nie będzie ani „nieoczywisty”, ani zaskakujący. A dla mnie tak, bo, jak zawsze podkreślam, uczę innych głównie dlatego, żeby samej się czegoś nauczyć. A moi uczniowie są dla mnie nieustającą inspiracją i zachętą do językowych poszukiwań.

 

Jaki podręcznik do nauki rosyjskiego?

„Dago, jaki podręcznik do nauki rosyjskiego polecasz?” – często mnie pytacie, a ja staram się Wam coś mądrego i użytecznego odpowiedzieć. Dlatego też postanowiłam te nasze wspólne poszukiwania nieco usprawnić i – nie, nie, to nie będzie gotowa odpowiedź a inspiracja – sięgnąć po kilka wybranych podręczników, z których korzystam na co dzień. A nuż

 

5 mitów o języku rosyjskim

Dzisiaj chciałam się z Wami podzielić kilkoma swoimi spostrzeżeniami, czego najczęściej się boimy (obecnie Wy, przychodząc do mnie na zajęcia, kiedyś ja, rozpoczynając naukę), kiedy w naszej głowie pojawi się myśl „chcę się uczyć rosyjskiego”. Nazwałam je roboczo „mitami”, ale myślę, że każdy z nas może mieć swoje określenie na takie językowe strachy.

 

Międzynarodowy Dzień Języka Rosyjskiego

Wiecie, co się wydarzyło 6 czerwca 1799 roku? Urodził się Aleksandr Siergiejewicz Puszkin – czołowy przedstawiciel rosyjskiego romantyzmu, pisarz i poeta znany na całym świecie. Nic więc dziwnego, że właśnie tę datę wybrano jako okazję do świętowania Międzynarodowego Dnia Języka Rosyjskiego.

 

„Smajliki” w języku rosyjskim

Na zajęciach z języka rosyjskiego, które prowadzę, Łukasz zadał mi pytanie: Почему русские улыбаются без глаз? (Dlaczego Rosjanie śmieją się bez oczu?). W pierwszym odruchu zaczęłam się zastanawiać, czy nie chodzi przypadkiem o jakieś niesympatyczne zachowania, z którymi spotkał się mój kolega. W drugim zaś mnie olśniło – no przecież chodzi o sposób wyrażanie emocji

 

#9 Słowniczek tematyczny – pisownia vs. wymowa

Podobnie jak w innych językach rosyjski nie jest tutaj wyjątkiem. Pod jakim względem? Oczywiście wiecznego konfliktu pomiędzy tym, jak piszemy, a tym, jak czytamy. Zachęcam Was do przesłuchania poniższej listy słówek i sprawdzenia, czy zawsze zapisywaliście je prawidłowo.

 

#1 Polski vs. rosyjski – śmiesznostki i kontrowersje

Uczenie się i innych (a więc siebie też) to morze inspiracji! Zatem postanowiłam, że na łamach bloga będę się z Wami od czasu do czasu dzielić drobnymi radościami, jakie niesie za sobą eksploracja języka rosyjskiego.

 

Rodzaje ciasta po rosyjsku

Nie będę oryginalna, jeśli przyznam, że do dzisiejszego wpisu skłoniło mnie miłe, kulinarne wspomnienie ledwo minionych Świąt Wielkanocnych. A że pieczenie jest bardzo kreatywną czynnością, skłaniającą do rozmyślań, przygotowałam listę słówek, które mogą się Wam przydać. I to nie tylko w kuchni.

 

Znak miękki w języku rosyjskim

Jakiś czas temu bliżej zapoznaliśmy się ze znakiem twardym w języku rosyjskim. Teraz przyszła kolej na jego częściej spotykanego krewniaka – znak miękki.