Polonizmy w języku rosyjskim

Dzisiaj, w ramach naszej akcji blogerskiej Miesiąc Języków, przyszła pora na język rosyjski! A ponieważ celem wspomnianego przedsięwzięcia jest wykazanie podobieństw i wpływów w otaczającym nas bogactwie językowym, mój wybór padł na dwa języki słowiańskie, które mają wiele ze sobą wspólnego – rosyjski i polski.

Miesiąc Języków - patroni medialni

Choć polski razem z czeskim i słowackim zaliczamy do grupy języków zachodniosłowiańskich, a rosyjski wraz z ukraińskim i białoruskim to języki wschodniosłowiańskie, jest między nimi wiele podobieństw, a kontakty pomiędzy tymi dwoma krajami na przestrzeni wieków zaowocowały różnego rodzaju zapożyczeniami.

.

Na początek – polonizmy

Czyli słowa zapożyczone z języka polskiego. Najwięcej ich pojawiło się na przestrzeni XVI i XVII wieku poprzez gwary białoruskie i ukraińskie oraz język pisany obowiązujący na terytorium Wielkiego Księstwa Litewskiego. Możemy tu wyróżnić słowa związane m.in. z:

  • życiem codziennym, np. zamsz (замша, zamsza), 1. mienie, 2. skarb państwa (скарб, skarb), bydło (быдло, bydlo; również w znaczeniu przenośnym – pogardliwie o ludziach)
  • nazwami urzędów, stopni wojskowych, np. pułkownik (полковник, polkownik)
  • państwowością, np. ojczyzna (отчизна, otczizna)
  • społeczeństwem, np. szlachta (шляхта, szliachta)
  • nazwami czynności, np. malować (малевать, maliewat'), rysować (рисовать, risowat')
  • nazwami zwierząt, np. królik (кролик, krolik)
  • nazwami roślin, np. pietruszka (петрушка), kasztan (каштан)

Dla wielu z Was pewnie będzie ciekawostką, że pozornie najbardziej rosyjskie słowo wódka również jest zapożyczeniem z języka… polskiego. Na ziemiach polskich to słowo po raz pierwszy zostało zapisane w dokumencie z początku XV wieku, na Rusi zaś w latach 30. XVI wieku (osobom znającym język rosyjski polecam ciekawą pracę językoznawczą na ten temat).

.

… i rusycyzmy

To słowa z kolei zapożyczone z języka rosyjskiego, które możemy spotkać w naszym języku.

Ponieważ kiedyś już popełniłam dwa wpisy na ten temat, zachęcam Was do lektury w ramach uzupełnienia powyższego tematu 😉

Zapraszam Was również do zapoznania się z pozostałymi wpisami, które uświetniły Dzień Rosyjski w ramach Miesiąca Języków:

Jeśli natomiast chcecie poczytać o innych językach, śledźcie rozkładówkę na naszym blogu.

.

Dni poświęcone poszczególnym językom w ramach Miesiąca Języków:

1.09. (wtorek) – angielski
4.09. (piątek) – chiński
7.09. (poniedziałek) – francuski
10.09. (czwartek) – kirgiski
13.09. (niedziela) – niemiecki
16.09. (środa) – rosyjski
19.09. (sobota) – szwedzki
22.09. (wtorek) – włoski
25.09. (piątek) – polski